رکود بازار قیمت شمش فولاد را کاهش داد

بررسی جامع نتایج معاملات شمش فولادی در بورس کالا (۵ خرداد ۱۴۰۴)

مقدمه

در روز شنبه، پنجم خردادماه ۱۴۰۴، بورس کالای ایران میزبان عرضه قابل توجهی از شمش فولادی بود؛ این در حالی است که فضای حاکم بر بازار فولاد کشور همچنان تحت تأثیر رکود تقاضا، نوسانات اقتصادی، محدودیت‌های انرژی و انتظارات تورمی قرار دارد. گزارش حاضر، به بررسی دقیق و تحلیلی عرضه و معاملات شمش بلوم 5sp در بورس کالا در تاریخ مذکور می‌پردازد و ضمن تحلیل قیمت‌ها، تقاضا و رفتار بازیگران بازار، تأثیرات این روند بر صنایع پایین‌دستی، صادرکنندگان، پروژه‌های عمرانی و همچنین مسیر پیش‌روی بازار را بررسی می‌کند.

بخش اول: عرضه و تقاضا در معاملات بورس کالا

۱.۱. جزئیات عرضه شمش بلوم 5sp

در روز ۵ خرداد ۱۴۰۴، بیش از ۱۲۲ هزار تن شمش بلوم 5sp در بورس کالا عرضه شد. این میزان عرضه، یکی از بیشترین مقادیر عرضه ماهانه در بهار امسال به شمار می‌رود که نشان از آمادگی تولیدکنندگان برای فروش محصولات خود علی‌رغم کاهش قیمت‌ها دارد. عرضه‌کنندگان عمده شامل شرکت‌هایی همچون آهن و فولاد ارفع، فولاد خوزستان، فولاد خراسان و فولاد کاوه جنوب کیش بودند.

۱.۲. میزان تقاضا

در برابر عرضه مذکور، تقاضا برای شمش بلوم حدود ۱.۵ برابر میزان عرضه بود. با احتساب معاملات مچینگ، حدود ۸۲ درصد از کل عرضه‌ها مورد معامله قرار گرفت. این امر نشان می‌دهد اگرچه رکود نسبی در بازار داخلی مشهود است، اما فعالان بازار همچنان به خرید شمش برای حفظ جریان تولید یا صادرات متکی هستند.

بخش دوم: روند قیمتی شمش فولاد

۲.۱. قیمت میانگین موزون

قیمت میانگین موزون شمش بلوم در معاملات ۵ خرداد، برابر با ۲۹۴۴۶ تومان به ازای هر کیلوگرم ثبت شد. این عدد کاهش ۲.۸ درصدی نسبت به هفته قبل را نشان می‌دهد. در هفته گذشته، قیمت میانگین شمش در حدود ۳۰۲۷۰ تومان بود.

۲.۲. تحلیل فنی کاهش قیمت

کاهش قیمت شمش فولاد را می‌توان به چند عامل کلیدی نسبت داد:

• رکود ساخت‌وساز: کندی پروژه‌های عمرانی و کاهش تقاضای مصرف‌کنندگان نهایی.

• سردرگمی در بازار ارز: نرخ دلار نوسان کاهشی داشته که به افت انتظارات تورمی منجر شده است.

• کاهش قیمت‌های جهانی: قیمت شمش CIS و چین نیز روندی نزولی در هفته گذشته داشته است.

• مازاد عرضه داخلی: تولید بالای برخی کارخانه‌ها در مقابل کاهش مصرف.

بخش سوم: عملکرد شرکت‌ها در عرضه شمش رکود بازار قیمت شمش فولاد را کاهش داد

۳.۱. شرکت آهن و فولاد ارفع، بازیگر اصلی عرضه

بیشترین حجم شمش عرضه‌شده در معاملات ۵ خرداد، متعلق به شرکت آهن و فولاد ارفع بود که ۱۳ هزار تن شمش عرضه کرد. این شرکت با وجود رکود بازار، موفق شد محصولات خود را با نرخ میانگین ۳۱۲۶۱ تومان در هر کیلو معامله کند که بالاتر از میانگین بازار است.رکود بازار قیمت شمش فولاد را کاهش داد

۳.۲. سایر عرضه‌کنندگان رکود بازار قیمت شمش فولاد را کاهش داد

• فولاد خراسان: با عرضه ۱۱ هزار تن، بخش مهمی از بازار را در اختیار داشت اما در قیمت‌گذاری محافظه‌کارانه‌تر عمل کرد.

• فولاد کاوه جنوب کیش: ۱۰ هزار تن عرضه کرد و حدود ۸۵ درصد آن را فروخت.رکود بازار قیمت شمش فولاد را کاهش داد

• فولاد خوزستان: عرضه ۹۰۰۰ تنی داشت اما حدود ۶۵ درصد آن معامله شد.

بخش چهارم: تحلیل رفتار خریداران رکود بازار قیمت شمش فولاد را کاهش داد

۴.۱. تمرکز بر قیمت پایه

عمده خریداران تمایل داشتند معاملات را در محدوده قیمت پایه انجام دهند که نشان از نبود هیجان خرید و انتظار کاهش بیشتر دارد. این موضوع بازتابی از وضعیت اقتصادی کلان کشور و نبود تقاضای مصرفی قوی است.

۴.۲. حضور صادرکنندگان

برخی از خریدهای بزرگ از سوی صادرکنندگان صورت گرفت که به دلیل نرخ ارز نیمایی و کاهش قیمت جهانی، سودآوری صادراتی نسبی پیدا کرده‌اند.

بخش پنجم: تأثیر بر زنجیره پایین‌دستی

۵.۱. نوردکاران و تولیدکنندگان میلگرد رکود بازار قیمت شمش فولاد را کاهش داد

کاهش قیمت شمش فولاد، می‌تواند برای نوردکاران فرصتی برای تأمین مواد اولیه با قیمت پایین‌تر فراهم آورد. این مسئله در کاهش بهای تمام‌شده میلگرد، تیرآهن و محصولات ساختمانی نقش دارد.

۵.۲. پروژه‌های عمرانی

با وجود کاهش قیمت شمش، هنوز تأثیر ملموسی بر قیمت نهایی میلگرد در بازار آزاد مشاهده نشده است. فعالان حوزه ساخت‌وساز معتقدند تا زمانی که تقاضای حقیقی تحریک نشود، این کاهش قیمت به خریداران نهایی منتقل نخواهد شد.

۵.۳. اثر بر صنایع مصرف‌کننده نهایی رکود بازار قیمت شمش فولاد را کاهش داد

صنایعی مانند خودروسازی، لوازم‌خانگی و سازه‌های فلزی که به فولاد وابسته‌اند، هنوز تحت فشار افزایش هزینه‌های انرژی و رکود تقاضا هستند و کاهش قیمت شمش، اثر روانی مثبتی دارد ولی تأثیر عملی آن محدود است.

بخش ششم: نگاهی به بازار جهانی رکود بازار قیمت شمش فولاد را کاهش داد

۶.۱. قیمت جهانی شمش فولاد رکود بازار قیمت شمش فولاد را کاهش داد

قیمت شمش CIS در هفته گذشته حدود ۵۱۰ دلار در هر تن فوب دریای سیاه بود که نسبت به هفته قبل حدود ۱۰ دلار کاهش یافت. بازار چین نیز با افت تقاضای داخلی روبه‌رو شده و قیمت‌ها در حدود ۴۹۰ دلار تثبیت شده‌اند.رکود بازار قیمت شمش فولاد را کاهش داد

۶.۲. تأثیر بازار جهانی بر بورس کالای ایران رکود بازار قیمت شمش فولاد را کاهش داد

با توجه به وابستگی شدید بازار داخل به روندهای جهانی، هرگونه تغییر در بازار چین یا CIS به سرعت در بورس کالا منعکس می‌شود. افت قیمت‌های جهانی به همراه کاهش نرخ دلار نیما، قدرت مانور خریداران داخلی را افزایش داده است.رکود بازار قیمت شمش فولاد را کاهش داد

بخش هفتم: نقش بورس کالا در تعادل بازار رکود بازار قیمت شمش فولاد را کاهش داد

۷.۱. شفافیت قیمت‌ها

معاملات در بورس کالا باعث شفاف شدن روند قیمت‌گذاری شمش شده و مانع از شکل‌گیری بازارهای غیررسمی می‌شود.

۷.۲. تنظیم بازار در رکود

بورس کالا با مدیریت عرضه و تقاضا، از سقوط شدید قیمت‌ها جلوگیری کرده و بستری برای خرید هدفمند ایجاد می‌کند.

بخش هشتم: آینده بازار شمش فولاد رکود بازار قیمت شمش فولاد را کاهش داد

۸.۱. سناریوهای پیش‌رو

1. ادامه رکود: در صورت ادامه سیاست‌های انقباضی، رکود در بخش تقاضا تشدید خواهد شد.

2. افزایش صادرات: با کاهش داخلی قیمت‌ها، انگیزه صادراتی افزایش یافته و ممکن است بخشی از تولیدات به بازارهای خارجی هدایت شود.

3. تحریک تقاضا با پروژه‌های دولتی: اگر دولت اجرای پروژه‌های عمرانی جدید را کلید بزند، بازار از رکود خارج خواهد شد.

۸.۲. پیش‌بینی قیمتی

در صورت ثبات نرخ ارز و ادامه روند کاهشی در بازار جهانی، انتظار می‌رود قیمت میانگین شمش در هفته‌های آینده به محدوده ۲۸۵۰۰ تا ۲۹۰۰۰ تومان برسد.

بخش نهم: جمع‌بندی

معاملات شمش فولادی در بورس کالای ایران در تاریخ ۵ خرداد ۱۴۰۴، با وجود رکود نسبی بازار، با استقبال نسبی خریداران مواجه شد. قیمت‌ها با کاهش همراه بود، اما همچنان فضای نااطمینانی در بازار حاکم است. حضور عرضه‌کنندگان بزرگ مانند فولاد ارفع، و تمایل خریداران به انجام معاملات در قیمت پایه، نشان از یک بازار متعادل اما محافظه‌کار دارد. به نظر می‌رسد سیاست‌گذاری‌های دولت، روند تقاضای داخلی و تحولات ارزی نقش کلیدی در آینده بازار ایفا خواهند کرد.

خش دهم: تحلیل کارشناسان بازار فولاد درباره معاملات ۵ خرداد رکود بازار قیمت شمش فولاد را کاهش داد

۱۰.۱. دیدگاه کارشناسان بورس کالا

کارشناسان حاضر در بورس کالا معتقدند کاهش قیمت شمش فولاد در معاملات اخیر، نه تنها نشانه‌ای از رکود موقتی در تقاضاست، بلکه نمایانگر تغییر رفتار خریداران نیز هست. به گفته یکی از تحلیلگران ارشد بورس کالا:

«بازار به مرحله‌ای از تطبیق با شرایط جدید ارزی و صادراتی رسیده و خریداران به‌دنبال فرصت‌های خرید با ریسک کمتر هستند. نبود تقاضای نهایی قوی، از اصلی‌ترین دلایل کاهش قیمت شمش بوده است.»

۱۰.۲. نظر کارشناسان صنایع پایین‌دستی رکود بازار قیمت شمش فولاد را کاهش داد

از منظر کارشناسان صنایع نوردی، کاهش قیمت شمش خبری امیدو ارکننده است، اما نگرانی از پایداری این روند وجود دارد. آن‌ها بر این باورند که کاهش قیمت در صورتی مؤثر واقع می‌شود که هزینه‌های جانبی تولید مانند انرژی، حمل‌ونقل و دسترسی به مواد اولیه نیز کنترل شود.

بخش یازدهم: اثرات اقتصاد کلان بر بازار شمش

۱۱.۱. سیاست‌های پولی و ارزی

یکی از عوامل کلیدی کاهش قیمت شمش، کاهش نسبی نرخ ارز آزاد و ثبات نرخ نیما بوده است. دولت طی ماه‌های اخیر با رویکرد انقباضی در تزریق نقدینگی، سعی در کنترل تورم داشته که به افت تقاضای مصرفی منجر شده است.

۱۱.۲. کاهش رشد ساخت‌وساز و بودجه عمرانی رکود بازار قیمت شمش فولاد را کاهش داد

بر اساس آمار منتشرشده از سازمان برنامه و بودجه، در دو ماه ابتدایی سال ۱۴۰۴، بودجه تخصیص‌یافته به پروژه‌های عمرانی حدود ۲۰ درصد کمتر از مدت مشابه سال قبل بوده که تأثیر مستقیمی بر بازار فولاد و به‌ویژه تقاضای شمش و میلگرد گذاشته است.

بخش دوازدهم: بررسی رفتار بازیگران عمده بازار رکود بازار قیمت شمش فولاد را کاهش داد

۱۲.۱. فولادسازان بزرگ

شرکت‌هایی مانند فولاد مبارکه، فولاد خوزستان و ذوب‌آهن اصفهان که نقش راهبردی در زنجیره تأمین فولاد دارند، عمدتاً در برابر افت قیمت‌ها مقاومت می‌کنند و تمایل دارند از طریق کنترل حجم عرضه، مانع کاهش بیش از حد قیمت‌ها شوند.

۱۲.۲. نوردکاران و صادرکنندگان رکود بازار قیمت شمش فولاد را کاهش داد

نوردکاران کوچک و متوسط، با استفاده از فرصت کاهش قیمت شمش، اقدام به افزایش موجودی انبار می‌کنند تا در دوره افزایش قیمت، توان رقابت بالاتری داشته باشند. همچنین، برخی صادرکنندگان شمش و بیلت، از این کاهش قیمت به‌عنوان اهرمی برای افزایش فروش به کشورهای منطقه استفاده کرده‌اند.

بخش سیزدهم: بازار سیاه و معاملات خارج از بورس رکود بازار قیمت شمش فولاد را کاهش داد

۱۳.۱. کاهش جذابیت بازار آزاد

با شفافیت قیمت‌ها در بورس کالا و افت قیمت پایه، جذابیت خرید شمش از بازار آزاد و دلالی کاهش یافته است. نرخ شمش در بازار آزاد حدود ۳۰۵۰۰ تومان ثبت شد که نزدیک به نرخ بورس است و همین موضوع، زمینه فعالیت‌های غیررسمی را محدود کرده است.

۱۳.۲. نقش نظارت‌ها

گزارش‌هایی از تشدید نظارت سازمان حمایت مصرف‌کنندگان و وزارت صمت بر معاملات غیررسمی فولاد منتشر شده که هدف آن کنترل قیمت‌ها در زنجیره پایین‌دستی و جلوگیری از رانت‌جویی برخی واسطه‌هاست.

بخش چهاردهم: نگاهی به نقش صادرات

۱۴.۱. فرصت افزایش صادرات

با کاهش نرخ داخلی، حاشیه سود صادراتی شمش افزایش یافته است. نرخ صادراتی شمش فولادی ایران در بازارهای منطقه‌ای بین ۴۷۰ تا ۴۹۰ دلار در هر تن تخمین زده می‌شود.

۱۴.۲. موانع صادراتی

با این حال، برخی محدودیت‌ها نظیر هزینه‌های حمل دریایی، رقابت با چین و هند و پیچیدگی‌های نقل‌وانتقال ارزی از جمله موانع صادرات شمش فولاد ایران به شمار می‌رود.

بخش پانزدهم: نقش محدودیت‌های انرژی در بازار

۱۵.۱. محدودیت برق صنایع فولادی

با آغاز فصل گرم، محدودیت‌های جدیدی برای برق صنایع فولادی اعمال شده که منجر به افت برنامه‌ریزی‌شده تولید برخی کارخانه‌ها می‌شود. این محدودیت‌ها از سوی انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران مورد انتقاد قرار گرفته و خواستار تخصیص عادلانه انرژی شده‌اند.

۱۵.۲. اثر کاهش تولید بر عرضه

پیش‌بینی می‌شود در تیر و مردادماه، عرضه شمش در بورس کالا کاهش یابد که می‌تواند روند نزولی قیمت را متوقف یا معکوس کند.

بخش شانزدهم: آینده سیاست‌گذاری فولادی دولت

۱۶.۱. تصمیمات احتمالی وزارت صمت

شنیده‌ها حاکی از آن است که وزارت صمت در حال تدوین بسته‌ای حمایتی برای حفظ ثبات بازار فولاد است که شامل:

• ایجاد مشوق‌های صادراتی،

• کاهش مالیات بر صادرات شمش و محصولات فولادی،

• تسهیل واردات ماشین‌آلات برای نوردکاران کوچک،

• و طرح‌های عمرانی جدید دولت می‌شود.

۱۶.۲. نقش انجمن فولاد

انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران نیز جلسات فشرده‌ای با وزارت صمت داشته و خواستار تعدیل قیمت‌گذاری دستوری، رفع موانع صادرات و کنترل هزینه‌های انرژی شده است.

بخش هفدهم: پیشنهادهای کارشناسی برای بهبود بازار

برخی از مهم‌ترین پیشنهادهایی که توسط فعالان بازار و کارشناسان برای بهبود وضعیت بازار شمش فولادی ارائه شده‌اند عبارتند از:رکود بازار قیمت شمش فولاد را کاهش داد

1. توسعه صادرات غیرنفتی با تمرکز بر فولاد

2. ایجاد قراردادهای آتی شمش در بورس کالا برای پوشش ریسک

3. افزایش عرضه مقاطع فولادی در کنار شمش

4. افزایش شفافیت معاملات و مقابله با دلالی رکود بازار قیمت شمش فولاد را کاهش داد

5. بازنگری در تعرفه‌های صادراتی

نتیجه‌گیری نهایی

بازار شمش فولاد در ایران، همان‌طور که در معاملات ۵ خرداد ۱۴۰۴ مشاهده شد، تحت تأثیر مستقیم رکود اقتصادی داخلی، افت تقاضا، نوسانات ارزی و کاهش قیمت‌های جهانی قرار گرفته است. با وجود اینکه بیش از ۸۲ درصد عرضه‌ها معامله شد، اما روند کلی نشان از کاهش تقاضای مصرفی دارد.

قیمت‌ها نیز با کاهش ۲.۸ درصدی به سطح ۲۹۴۴۶ تومان رسیدند که می‌تواند در صورت عدم تحریک تقاضا، به کاهش بیشتر نیز منجر شود. نقش‌آفرینی شرکت‌هایی مانند آهن و فولاد ارفع، که با عرضه بیشتر و قیمت بالاتر معامله شدند، بیانگر تنوع استراتژی‌ها در بازار است.

چشم‌انداز بازار، بسته به سیاست‌های دولت در حوزه انرژی، ارز، صادرات و پروژه‌های عمرانی می‌تواند دچار تغییرات اساسی شود. در این میان، بورس کالا همچنان جایگاهی حیاتی در ایجاد شفافیت، ثبات نسبی قیمت‌ها و جلوگیری از بحران‌های ناگهانی در بازار فولاد ایران ایفا می‌کند.